Nạp firmware Xiaozhi: Flash Tool, Web và ESP-Launchpad

Bài viết dịch và biên soạn từ tài liệu chính thức Hướng dẫn nạp firmware Xiaozhi (Feishu).

Giới thiệu

Hướng dẫn này dành cho người chưa cài ESP-IDF — chỉ cần máy tính Windows, cáp USB và file firmware merged-binary.bin. Firmware Xiaozhi chạy trên các chip ESP32, ESP32-S3, ESP32-C3 và dòng tương thích.

Cách 1: Flash Download Tool (Windows)

Bước 1 — Chuẩn bị

• Tải Flash Download Tool 3.9.7 từ Espressif Other Tools
• Giải nén flash_download_tool_3.9.7_1.zip — không cần cài đặt, chạy trực tiếp flash_download_tool_3.9.7.exe
• Đặt thư mục tool không có tên tiếng Trung
• Cắm ESP32-S3 qua cổng UART (xem mục cổng USB bên dưới)

Bước 2 — Tải firmware

1. Vào GitHub Releases hoặc wiki firmware Xiaozhi — tải bản mới nhất
2. Chọn đúng loại:
   • bread-compact-wifi — breadboard Wi-Fi (mặc định)
   • bread-compact-ml307 — breadboard có module 4G ML307R
   • Board thương mại — chọn đúng tên board trong danh sách firmware
3. Giải nén → lấy file merged-binary.bin
4. Copy file .bin vào thư mục bin của Flash Download Tool

Bước 3 — Cấu hình Flash Download Tool

Mở flash_download_tool_3.9.7.exe và thiết lập:

Cổng USB — UART vs USB

Khi cắm Type-C thẳng đứng (mặt trước board hướng xuống):

• Cổng bên phải = UART (dùng để nạp firmware)
• Cổng bên trái = USB thông thường

Một số board tùy chỉnh khác — xem chữ COM in trên PCB.

Đèn RGB và cảnh báo

Nếu đèn RGB chưa được hàn nối, tool có thể báo warning — không ảnh hưởng nạp firmware, có thể hàn sau tại vị trí 2 trên sơ đồ board.

Bước 4 — Nạp và khởi động lại

1. Nhấn START → chờ thanh tiến trình → trạng thái FINISH
2. Nhấn nút RST trên board để khởi động lại
3. Thiết bị vào chế độ cấu hình Wi-Fi — xem bài Cấu hình WiFi Xiaozhi

Cách 2: Công cụ Web chuyên Xiaozhi (Ludaaima)

Truy cập dev.16302.com/tools/xiaozhiinit

• Dùng trình duyệt Microsoft Edge (khuyến nghị)
• Đăng nhập tài khoản hoặc quét mã
• Tự nhận chip và gợi ý firmware phù hợp
• Nạp firmware mới nhất trực tuyến — không cần tải file thủ công

Các bước: Chọn firmware → Kết nối thiết bị → Bắt đầu nạp → Hoàn tất → thử thiết bị.

Cách 3: ESP-Launchpad (trình duyệt)

URL: espressif.github.io/esp-launchpad

Chuẩn bị

• PC có USB, đã cài driver CH340/CH343 (xem cuối bài)
• Board hiện cổng COM trong Device Manager
• Trình duyệt Chrome hoặc Edge — tắt phần mềm quản lý cổng COM khi nạp
• Đã tải và giải nén merged-binary.bin

Các bước nạp

1. Mở trang → chuyển sang tab DIY (bỏ qua ESP-RainMaker mặc định)
2. Nhấn Connect (góc phải) → chọn cổng COM của board → Connect để cấp quyền
3. Xác nhận dòng Connected to device: ESP32-S3
4. Nhấn Chọn file → load merged-binary.bin
5. Điền Flash Address = 0x0
6. Nhấn Program → theo dõi tab Console
7. Khi ghi 100% và thấy Leaving... → nhấn Reset Device → Confirm

Log serial hiện địa chỉ MAC và prompt Wi-Fi = nạp thành công.

Xử lý lỗi thường gặp

Q1: Không kết nối được board?

• Cắm sai cổng USB (dùng cổng UART bên phải)
• Chọn sai COM khi có nhiều cổng
• Cổng COM bị chiếm bởi phần mềm khác (Arduino IDE, serial monitor…)
• Chưa cài driver USB-serial

Q2: Nút Program bị xám?

• Chưa Connect thành công — làm lại bước kết nối COM
• Refresh trang (F5), load lại file .bin
• Disconnect → Connect lại
• Thử trình duyệt khác

Q3: Nạp xong nhưng boot loop / lỗi?

Firmware không khớp board — tải lại đúng loại firmware cho board và module (Wi-Fi vs 4G vs LCD).

Vào chế độ nạp (Boot mode)

Giữ BOOT → nhấn RST ~0.5 giây → thả BOOT. Serial sẽ báo chế độ nạp.

Bảng tín hiệu DTR/RTS tự động (Auto program):

Driver USB-Serial cho ESP32-S3

Nếu Windows không nhận cổng COM, cài driver WCH:

• CH340
• CH343

Bước tiếp theo

Sau khi nạp firmware thành công → Cấu hình WiFi và thêm thiết bị lên xiaozhi.me.